Het hoofdkantoor van de Verenigde Naties (VN) staat aan de East River in New York. De organisatie is direct na de Tweede Wereldoorlog tot stand gekomen als opvolger van de vooroorlogse Volkerenbond. De 51 oprichtende staten hoopten zo de voorwaarden te scheppen voor een blijvende wereldvrede. Daarnaast wilden ze een internationaal platform creëren voor het verlenen van humanitaire hulp en de verdediging van mensenrechten. Het Handvest van de VN erkent de soevereine gelijkwaardigheid van staten en verbiedt het gebruik van geweld in internationale relaties.
Momenteel telt de intergouvernementele organisatie 192 lidstaten. Daarmee is vrijwel elk internationaal erkend, onafhankelijk land lid van de organisatie. Besluiten worden genomen in de Algemene Vergadering, waarin alle lidstaten vertegenwoordigd zijn, of in de Veiligheidsraad. Dit laatste orgaan is de hoogste bestuurslaag en bevat naast tien wisselende leden ook vijf permanente leden die beschikken over vetorecht (Verenigde Staten, Rusland, China, Frankrijk en Verenigd Koninkrijk). Daarnaast maken tal van gespecialiseerde organisaties deel uit van het VN-apparaat, waaronder het kinderfonds Unicef, de culturele en wetenschappelijke instelling Unesco, de Wereldvoedselorganisatie en de Wereldgezondheidsorganisatie.
Ook Nederland herbergt enkele VN-instellingen. In Den Haag zetelt sinds 1946 het Internationaal Gerechtshof dat juridische geschillen tussen staten behandelt. In 2002 werd hier bovendien het Internationaal Strafhof gevestigd, dat formeel onafhankelijk is maar wel nauw met de Verenigde Naties samenwerkt. Dit laatste hof kan personen vervolgen wegens genocide, oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid. Beide lichamen zijn belangrijk ter verdere ontwikkeling van het internationale recht, dat minder dan nationale rechtsstelsels de beschikking heeft over sancties.
Sinds de oprichting hebben de doelstellingen van de VN nog niets aan betekenis ingeboet. Het belang van internationale samenwerking op politiek, economisch, cultureel en wetenschappelijk terrein, het versterken van de internationale rechtsorde en het zorgen voor internationale vrede en veiligheid is alleen maar toegenomen. Ondanks teleurstellingen hebben de VN veel bereikt, onder meer op het terrein van mensenrechten, gezondheidszorg, landbouw, infrastructuur en economische ontwikkeling. Wel wordt de roep om hervorming van de organisatie steeds sterker. Vanwege geldgebrek, maar ook vanwege de overmaat aan bureaucratie laat de effectiviteit nogal eens te wensen over.
